Endoskopia kapsułkowa w chorobie Leśnowskiego-Crohna

Endoskopia kapsułkowa – to technika wymyślona na przełomie 2000 i 2001r. i jest pierwszą powszechnie stosowaną techniką obrazowania śluzówki przewodu pokarmowego przy użyciu kamery zamkniętej w kapsułce (Pill-CAM). W trakcie przechodzenia przez przewód pokarmowy, kapsułka wykonuje zdjęcia błony śluzowej jelit i wysyła do zewnętrznego rejestratora danych. Następnie obrazy mogą być oceniane przez odpowiednio przeszkolonego lekarza.

endoskopia-kapsulkowa

Wielu chorych po 4 miesiącach w chorobie Crohna notuje trwałą remisję po zastosowaniu protokołu DLS → czytaj więcej

Historia rozwoju metody


Pomysłodawcą zastosowania w medycynie kapsułki wideo był izraelski inżynier Gavriel Iddan, który opracował ją i opatentował ją za czasów swojej kadencji w RAFAEL Advanced Defense Systems Ltd. Po stworzeniu pierwszego opisu kapsułek endoskopowych w 2000r. firma Imaging Ltd uzyskała certyfikat CE dla Europy i zatwierdziła je FDA. Istnieje obecnie kilku producentów systemów aparatów kapsułkowych, a także różne rodzaje aparatów, które opracowano specjalnie do badania przełyku, żołądka, jelita cienkiego i grubego. Sposób został opracowany aby umożliwić dotychczas utrudnione badanie endoskopowe jelita cienkiego

Kapsułkowa endoskopia przełyku i żołądka


Endoskopia kapsułkowa przełyku została porównana do konwencjonalnego badania lutrem, które można łatwo i szybko wykonać u większości przypadków w praktyce klinicznej.
Do badania żołądka wykorzystuje się tak zwane prowadzenie kapsułki endoskopowej przez magnes (kapsułka może być przewodnikiem magnetycznym). Proces ten był jedynie wykorzystywany w badaniach klinicznych.

Najnowsze badania dowodzą, iż L-formy bakterii są przyczyną choroby

Kapsułkowa endoskopia jelita cienkiego i grubego


W przeciwieństwie do endoskopii kapsułkowej przełyku i żołądku, endoskopia kapsułkowa jelita cienkiego uzyskała stałe miejsce w diagnostyce okrężnicy.

Stosowanie małych i dużych kapsułek endoskopii jelita

Kapsułka wideo dla jelita cienkiego jest wolno poruszającym się aparatem cyfrowym , który elektronicznie oświetla, steruje i transmituje dane, jego bateria ma wymiar około 26 mm długości i około 11 mm średnicy.

Najnowsza generacja kapsułek zapisuje obraz z częstotliwością z jaką kapsułka porusza się po jelitach – sześć klatek na sekundę. Kąt fotografowania wynosi 156 °. Minimalna wielkość obiektu to 0,07 mm. Pojemność baterii zapewnia nagrywanie przez ponad 11 godzin. Kapsułka wideo dla jelita grubego ma dwie głowice aparatu – po jednej na każdym końcu. Można lepiej zwizualizować miejsca które trudno jest zbadać innymi metodami.

Obie głowice aparatu mają kąt fotografowania 172 °, więc jest możliwy prawie panoramiczny widok. Częstotliwość zapisu obrazu zmienia się w zależności od prędkości poruszania się kapsułki w jelitach i oscyluje od 4-35 klatek na sekundę.

Wykonanie badania jelita

Przed rozpoczęciem endoskopii kapsułkowej, niezbędne jest gruntowne oczyszczenie jelita grubego. Kapsułka jest połykana, a podczas 6-8h drogi przez przewód pokarmowy obrazuje wnętrze jelit, a obraz ten jest wysyłany do jednostki nagrywającej. Pacjent może więc swobodnie poruszać się podczas nagrywania 50 do 60000 zdjęć,. Obrazy są następnie montowane za pomocą specjalnego oprogramowania, powstaje film który jest oceniany przez lekarza. Kapsułkę wykorzystuje się tylko raz. W badaniu nie wykorzystuje się promieniowania jonizującego. Nie muszą być podawane środki usypiające czy uspokajające. W badaniu okrężnicy pacjent wypija w trakcie przechodzenia kapsułki dodatkowo specjalny płyn aby kapsułka doszła szybciej do jelita grubego.

 

Wskazania do endoskopowej endoskopii jelita cienkiego


Kapsułkowa endoskopia jelita cienkiego jest diagnostycznym złotym standardem do oceny jelita cienkiego. Zgodnie z zaleceniami Niemieckiego Towarzystwa ds. Układu trawiennego i chorób metabolicznych (DGVS), stosowanie kapsułek powinno mieć miejsce przy każdym podejrzeniu choroby jelit. Najważniejszym wskazaniem jest krwawienie z przewodu pokarmowego które nie pochodzi ani z żołądka ani z jelita grubego. W ostatnich latach kapsułki wykorzystuje się również u pacjentów z podejrzeniem lub ze zdiagnozowaną chorobą Crohna. Inne możliwe wskazania to podejrzenia zespołów przedrakowych, celiakii czy też innych chorób jelita cienkiego

 

Wskazania do endoskopii kapsułkowej jelita grubego


Europejskie Towarzystwo Gastroenterologii (ESGE) zaleca w swoich wytycznych z 2012r. użycie kapsułek endoskopowych u pacjentów, u których konwencjonalna kolonoskopia nie była możliwa, a także u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem krwawienia, uszkodzenia jelit, lub w związku z potrzebą zastosowania środków uspokajających/usypiających. W Japonii metodę tę stosuje się zawsze, co także pozwala na wyeliminowanie wstydu (nie ma potrzeby ściągania odzieży). Kapsułka jest sterylnie pakowana i służy do jednorazowego użytku.

 

Przeciwwskazania do stosowania kapsułek endoskopowych


Najważniejszym przeciwwskazaniem do stosowania kapsułek endoskopowych jest znane lub podejrzewane patologiczne zwężenie w przewodzie pokarmowym, które mogłyby utrudniać przejście kapsuły. Wcześniej można wykonać badanie drożności przewodu pokarmowego przy użyciu innej, specjalnej kapsułki. Ma ona identyczny kształt i rozmiar, ale rozpuszcza się po ok. 30h, w przypadku napotkania na swojej drodze jakichkolwiek przeszkód. Przejście nienaruszonej kapsułki wskazuje na drożność jelita i możliwość wykonania endoskopii kapsułkowej. Inne przeciwskazania to zaburzenia połykania, ciąża, i udział w MRI. Nie dostępne są kapsułki dla dzieci poniżej 2r. ż.

 

Metody konkurencyjne i uzupełniające


Badanie jelita cienkiego

Jelito cienkie może być badane z wykorzystaniem metody enteroskopii balonowej. Sposób ten jest bardzo czasochłonny i może być dla pacjenta stresujący. Zwykle jako przygotowanie do badania stosuje się endoskopię kapsułkową, aby dowiedzieć się czy balonowa enteroskopia jest w ogóle konieczna i w jaki sposób badanie powinno przebiegać (przez usta, przełyk i żołądek, czy może od dołu przez jelito grube). W porównaniu z metodami radiologicznymi (klasyczna enterokliza, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny), kapsułka ma znacznie większą dokładność i w sposób bardziej czuły wykrywa zmiany błony śluzowej jelita cienkiego, natomiast metody radiologiczne wykorzystuje się tylko w bardzo specyficznych i raczej rzadkich przypadkach.

Badanie jelita grubego

Standardowym badaniem jelita grubego jest kolonoskopia konwencjonalna. Inne metody, w wyjątkowych przypadkach są to ultradźwięki i kolonoskopia wirtualną (CT i MRI). Dla wczesnego wykrywania raka jelita grubego używane są testy zawartości krwi w kale o różnej wrażliwości. Kapsułkowa endoskopia okrężnicy ma w diagnostyce chorób jelita grubego ma w niektórych przypadkach priorytet.